द टन न्युज, शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयले देशभरका विद्यालयहरूलाई लक्षित गर्दै एउटै विद्यार्थीबाट एउटै विद्यालयमा एक पटक मात्र भर्ना शुल्क लिन निर्देशन जारी गरेको छ। पछिल्लो समय अभिभावकहरूबाट बारम्बार गुनासो आउन थालेपछि मन्त्रालयले यस्तो स्पष्ट निर्देशन दिएको हो।
मन्त्रालयका अनुसार केही निजी तथा सामुदायिक विद्यालयहरूले विभिन्न बहानामा एउटै शैक्षिक सत्रमा वा कक्षा परिवर्तनका नाममा पटक–पटक भर्ना शुल्क असुल्ने गरेको पाइएको छ। यसले अभिभावकहरूलाई अनावश्यक आर्थिक भार परेको भन्दै मन्त्रालयले तत्काल प्रभावबाट यस्तो कार्य रोक्न सबै विद्यालयलाई निर्देशन दिएको जनाएको छ।
मन्त्रालयका प्रवक्ता अनुसार, “विद्यार्थी एउटै विद्यालयमा अध्ययनरत रहेसम्म उसबाट पुनः भर्ना शुल्क लिनु नियम विपरीत हो। कुनै विद्यालयले यस्तो कार्य गरेमा कानुनी कारबाही गरिनेछ।” उनले थपे, “शिक्षा सेवा पारदर्शी र अभिभावकमैत्री बनाउन मन्त्रालय प्रतिबद्ध छ।”
यस निर्देशनअनुसार अब कुनै पनि विद्यालयले नयाँ शैक्षिक सत्र सुरु हुँदा वा कक्षा स्तरोन्नति हुँदा पुनः भर्ना शुल्क लिन पाउने छैनन्। तर, विद्यालय परिवर्तन गर्दा मात्र नयाँ विद्यालयले भर्ना शुल्क लिन सक्ने व्यवस्था यथावत रहनेछ।
अभिभावकहरूले पनि विद्यालयबाट लिइने शुल्कबारे सचेत रहन र कुनै अनियमितता देखिएमा नजिकको शिक्षा विकास तथा समन्वय इकाइ वा सम्बन्धित निकायमा उजुरी दिन मन्त्रालयले आग्रह गरेको छ।
शिक्षा क्षेत्रमा पारदर्शिता र उत्तरदायित्व कायम गर्न यस्तो कदम आवश्यक रहेको शिक्षाविद्हरूको धारणा छ। उनीहरूका अनुसार यसले विद्यालय व्यवस्थापनलाई जिम्मेवार बनाउने मात्र होइन, अभिभावकहरूको विश्वास समेत बढाउने अपेक्षा गरिएको छ।
मन्त्रालयको यो निर्णयले विशेष गरी निजी विद्यालयहरूमा देखिँदै आएको शुल्कसम्बन्धी मनपरीमा नियन्त्रण आउने विश्वास गरिएको छ। साथै, यसले शिक्षालाई पहुँचयोग्य र न्यायोचित बनाउन मद्दत पुग्ने विश्वास गरिएको छ।
